Kawa rozpuszczalna: skład, czy jest zdrowa i ile ma kofeiny?

Kawa rozpuszczalna budzi zażenowanie wśród prawdziwych kawoszy. Mimo to, ten rodzaj napoju z kofeiną w 2019 roku choć raz kupiło aż 78,7% gospodarstw domowych (za wiadomoscihandlowe.pl). Do jej zalet możemy zaliczyć przede wszystkim łatwość w przygotowaniu: w tym przypadku odpada długotrwałe mielenie ziaren, parzenie czy konieczność posiadania ekspresu, dzięki któremu otrzymamy napój bez fusów. Dlaczego w takim razie nie jest uważana za prawdziwą kawę? Chodzi o proces produkcji, w którym eliminowane są cenne aromaty, co powoduje, że taka kawa zwyczajnie nie jest tak smaczna, jak ta ze świeżo zmielonych ziaren kawowca.
Spis treści

Kawa rozpuszczalna – skąd pochodzi?

Pierwszym, dużym odbiorcą tego napoju, jak nietrudno się domyślić, było wojsko. Polowe warunki i częste przemieszczanie się nie sprzyjają celebrowaniu wszystkiego, co wiąże się z parzeniem kawy. Zamiast więc nosić ziarna, młynek, a także kombinować z metodami parzenia napoju, żołnierze mieli możliwość wykonania energetyzującego kubka kawy w kilka sekund – wystarczyło zalać proszek wrzątkiem.

Skąd w ogóle wzięła się kawa rozpuszczalna? Na to pytanie nie ma jednoznacznej odpowiedzi – w literaturze przewijają się postacie Japończyka, Brytyjczyka lub Nowozelandczyka. Wiadomo tylko, że rozwiązanie to zostało wprowadzone początkowo na rynek amerykański.

Niezależnie od tego, kto był pierwszy, warto podkreślić, że to brazylijski sektor kawowy znacząco wpłynął na dalszy podbój rynku przez kawę rozpuszczalną.

Jak powstaje kawa rozpuszczalna?

Kawa rozpuszczalna powstaje w trakcie liofilizacji, czyli pozbawiania produktu wody dzięki czemu staje się on lżejszy i zajmuje mniej miejsca. Cały proces liofilizowania kawy poprzedza dokładne opalenie i zmielenie ziaren kawowca. Następnie proszek taki jest wielokrotnie zaparzany w specjalnych maszynach. Po tym następuje właściwa liofilizacja kawy – zamrażanie powstałego naparu, odparowywanie z niego lodu i suszenie.

Liofilizat odzyskuje swoje właściwości oraz objętość po dodaniu odpowiedniej ilości wody.

Fot.: Kawa rozpuszczalna powstaje z liofilizowanego naparu z ziaren kawowca.

Kawa rozpuszczalna – skład

Kawa rozpuszczalna składa się z wysuszonego ekstraktu tradycyjnej kawy. Jej podstawowa wersja nie zawiera dodatków w postaci konserwantów, tłuszczów trans czy emulgatorów.

Ile kalorii ma kawa rozpuszczalna? Szacuje się, że 1 filiżanka kawy rozpuszczalnej to ok.2 kcal. Ta wartość może zmieniać się w przypadku różnego rodzaju dodatków do kawy: mleka, cukru, syropów smakowych czy śmietanki.

Ile kofeiny ma kawa rozpuszczalna?

Według Departamentu Rolnictwa Stanów Zjednoczonych (USDA), kawa rozpuszczalna zawiera 26mg kofeiny w 100 g gotowego napoju. Zawartość kofeiny w standardowej kawie parzonej ze zmielonych ziaren szacuje się na 40 mg w 100 g.

Ile kofeiny ma łyżeczka kawy rozpuszczalnej? Zależnie od rodzaju, jest to ok. 31 mg kofeiny. Podczas zaparzania kawa rozpuszczalna traci pewną część tej substancji, dlatego jej zawartość w gotowym napoju z 1 łyżeczki może być trochę niższa.

Rodzaje kawy rozpuszczalnej – smakowa, ekologiczna

Oprócz standardowej kawy granulowanej na rynku dostępne są też kawy rozpuszczalne smakowe. Takie produkty powstają jako połączenie kawy rozpuszczalnej i olejków o odpowiednich kompozycjach smakowych, dlatego są pozbawione cukru oraz nadmiarowych kalorii. Jednak sam smak to nie jedyna cecha, którą mogą wyróżniać się kawy rozpuszczalne.

W sklepach coraz częściej możemy spotkać liofilizowane kawy ekologiczne oraz rozpuszczalną kawę bezkofeinową. Niejedna marka kawy rozpuszczalnej zwraca też uwagę na gatunek kawy, z jakiego powstaje liofilizat – opis rodzaju, pochodzenia, czy nawet stopnia palenia ziaren użytych do jego produkcji chyba nikogo już nie dziwi.

Kawa rozpuszczalna czy kawa instant?

Kawa rozpuszczalna – liofilizowana czy smakowa, to, wbrew różnym teoriom, po prostu pozbawiony wody ekstrakt z ziaren. Inaczej sytuacja ma się w przypadku kaw Instant.

Kawy instant to gotowe, poporcjowane napoje, które mogą przypominać różne rodzaje kaw, jak na przykład cappuccino czy kawa z mlekiem i cukrem.

Fot.: Kawa kawie nierówna: rozpuszczalna kawa instant bardziej przypomina gotowy napój niż czysty napar z ziaren.

Saszetka kawy 3 w 1 będzie już nazwana napojem kawowym – w skład kawy rozpuszczalnej instant, poza samym liofilizatem, wchodzą też: mleko w proszku, cukier lub słodzik i niestety kilka substancji konserwujących albo polepszających smak. Większa będzie też jej kaloryczność.

Ile kalorii ma kawa z mlekiem i cukrem instant? Napój przygotowany z 1 saszetki kawy instant popularnego producenta będzie miał 76 kcal, z czego ponad 53 kcal będą pochodziły z węglowodanów (głównie cukru i syropu glukozowo-fruktozowego).

Kawa rozpuszczalna czy sypana?

Czy kiedykolwiek ktoś miał wątpliwości, która kawa jest lepsza, sypana czy rozpuszczalna? Nie wydaje nam się. Obiektywnie rzecz biorąc, świeżo mielone, aromatyczne ziarna zaparzane w odpowiedniej temperaturze i pod ciśnieniem, ciężko porównać do obrobionego proszku, którym jest kawa rozpuszczalna. Ponadto kawa mielona ma większą zawartość kofeiny, która pobudza i jest odpowiedzialna za przysłowiowego „kopa”, którego oczekujemy po filiżance małej czarnej (lub białej). Parzona ze zmielonych ziaren kawa jest też bardziej elegancka, dlatego przyjmując gości, naturalnie powinniśmy zadbać o dostęp do odpowiedniego urządzenia przygotowującego aromatyczny napar.

Subiektywnie – każdemu z nas smakuje co innego. Nie istnieją przeciwwskazania medyczne do picia kawy rozpuszczalnej, dlatego jeśli nie zależy ci na efekcie intensywnego pobudzenia i zwyczajnie smakuje ci kawa rozpuszczalna – nie ma powodu, dla którego miałbyś z niej rezygnować.

Warto podkreślić, że rozpuszczalna kawa zawiera mniej potasu niż kawa sypana – jest to 30 mg w stosunku do 49 mg w zmielonych ziarnach.

Zastosowania kawy rozpuszczalnej

Dobra kawa rozpuszczalna na wiele zastosowań. Co oczywiste, możemy z niej przygotować aromatyczny napar z mlekiem lub bez, ale też inne ciekawe napoje i desery.

Do czego jeszcze nadaje się kawa rozpuszczalna:

  • kawa mrożona z lodami – granulat świetnie sprawdzi się w sytuacji, kiedy nie możemy tradycyjnie zaparzyć kawy z ziaren. Dla urozmaicenia warto wykorzystać kawy rozpuszczalne smakowe. Koniecznie sprawdź nasze przepisy na kawę mrożoną
  • dalgona coffee – kawa dalgona składa się z porcji ciepłego lub zimnego mleka zwieńczonej słodką pianką z kawy rozpuszczalnej
  • krem kawowy – na bazie śmietanki i serka mascarpone. Krem z kawy rozpuszczalnej nadaje się również do przełożenia biszkoptu na tort lub do warstwowego deseru z kawą i dodatkiem pokruszonych herbatników umieszczonego w przezroczystej szklance
  • nalewka kawowa z kawy rozpuszczalnej lub domowy likier kawowy.

Kawa rozpuszczalna a zdrowie

Kawa rozpuszczalna w polskim prawie to produkt, który składa się tylko z kawy. Nie różni się więc działaniem i wpływem na organizm od tej mielonej i parzonej w ekspresie. Kawa spożywana w rozsądnych ilościach może pozytywnie wpływać na stan zdrowia.

Zupełnie inaczej jest z kawą instant, zawierającą ulepszacze, konserwanty, słodziki i tłuszcze, które spożywane w nadmiernych ilościach mogą istotnie wpłynąć na stan zdrowia, zwłaszcza jeśli zmagamy się cukrzycą, otyłością albo wysokim poziomem cholesterolu. Kawa instant przyrównywana jest do “śmieciowego jedzenia”, dlatego warto korzystać z tego rozwiązania okazjonalnie, na przykład w podróży czy na biwaku.

 Czytaj także: Czy można pić kawę w ciąży i w trakcie karmienia piersią?

Najlepsza kawa rozpuszczalna

W sieci można znaleźć wiele rankingów dotyczących kawy rozpuszczalnej. Najczęściej pod uwagę bierzemy rodzaj plantacji, z której pochodziły ziarna użyte do jej produkcji lub fakt, że kawa rozpuszczalna danej firmy to kolejny produkt marki, którą znamy i cenimy od lat.

Niestety sama informacja o ziarnach pochodzących z danej plantacji lub konkretnego gatunku nie musi oznaczać, że kawa faktycznie jest dobrej jakości. Ziarna kawowca różnią się od siebie i zazwyczaj do produkcji kawy rozpuszczalnej wykorzystywane są te słabsze, gdyż i tak zostaną rozdrobnione na dalszych etapach.

Jakie kawy rozpuszczalne polecają internauci? W rankingu portalu ziarenkokawy.pl na pierwszych trzech miejscach znajdziemy kolejno kawę Jacobs Cronat Gold, Nescafe Classic i Jacobs Kronung. Co ciekawe, w ogólnym rankingu najlepiej ocenianych przez internautów kaw serwisu ceneo.pl, na drugim miejscu znalazł się Jacobs Cronat Gold, zaraz po ziarnistej Lavazza Qualita Oro.

Przejdź do
top